Prisoners

Gerilimin ve ürpertinin had safhada olduğu, Denis Villeneuve'nin usta yönetmenliğiyle taçlandırılmış muazzam bir film. Senaryosu oldukça sürükleyici, kendini merak ettiren türden. Filmin temposu da hiç düşmüyor ve olayların çarpıcılığını bir an olsun bile bizden saklamıyor. Oyunculuklar göz kamaştırıcı, Jack Gyllenhaal zaten her zamanki oyunculuğunu sergilemiş fakat burada Hugh Jackman'a ayrı bir parantez açmam gerekiyor çünkü bu filmde oyunculuğunun magnum opus'unu sergilemiş bana göre. Çocuğu kaybolan bir babanın o çaresizliğini iliklerine kadar yaşatıyor resmen. O asabiyeti, mahvolmuşluğu, siniri ve insanı kasıp kavuran ıstırabı gerçekçi şekilde ustalıkla sergilemiş. Filmi izlerken gerçekten de karakterin öfkesini gözlerinden okuyabiliyorsunuz. Hugh Jackman gerçekten kendini o kadar role kaptırmış ki belki de o stresten hayatından bir on yıl gitmiş olabilir.

Filmle ilgili kafamdaki tek sorun, dikkatli bir izleyiciyseniz ve bu tür filmleri birkaç defa seyretmişseniz olaydaki yapboz parçalarını kolayca birleştiriyor oluşunuz. Filmin ilk yarısında neyin nasıl olacağını kolaylıkla tahmin edebiliyorsunuz hatta kendinize bu nasıl polisin aklına gelmez diye sorabiliyorsunuz.
Alex Jones'un yengesi Holly Jones, Dedektif Loki onun evine geldiğinde eşinin 5 yıl önce bir kavga sonucu evden ayrıldığını ve bir daha geri dönmediğini söylüyor. Sonrasında Dedektif Loki, pederin evine vardığında onun alkol alıp sızdığını görüp içeri girdikten sonra pederin bodrumunda ceset sakladığını öğreniyor. Papaza göre bodrumundaki ceset kendisine günah çıkarmak için gelen bir adama ait ve bu adam toplamda 16 çocuğun ölümünden sorumlu olduğunu itiraf ediyor. Bu cesedin ne zamandan beri orada olduğu tespit edilse ya da Holly Jones'un kaybolan eşinden son haber alınma tarihi ile bağlantı kurulsa her şeyin ip söküğü gibi kendiliğinden geleceğini düşünüyorum. Ayrıca Dover'ın cep telefonundaki hattan en son ne zaman ve nerede sinyal alındığı tespit edilse kadının evinde olduğu ve hala evin etrafında olabileceği ihtimali üzerinde durularak her yer didik didik aranırdı ama nedense bahçedeki paslı arabayı kımıldatmak kimsenin aklına gelmiyor.

Kurgusu, olayları işleme şekli ve sahne çekimleriyle ,özellikle Dover'ın Alex Jones'un parmaklarını çekiçle kırmakla tehdit ettiği ve lavaboyu parçaladığı sahne nefes kesiyor, izlenmesi gereken filmlerden birisi Prisoners. Özellikle bir babaysanız sizi daha da derinden etkileyecektir. Defalarca izlenebilecek türden, iki buçuk saat boyunca size hoş zaman geçirtmeyi vadeden türden bir yapıt.

Prisoners yani Mahkumlar adlı filmi nihayet izledim. Baştan son çok çok iyi çekilmiş ve atmosfer yaratmada dört dörtlük bir film olduğunu düşünüyorum, izlerken cidden bunaldığım sahneler oldu: neredeyse tamamı karanlık, az ışıklı, puslu ve pastel renklerle dolu, oldukça karamsar bir film bu. İki ailenin kızları kaçırılıyor ve film bu kızların aranması sürecini anlatıyor; ancak kızların bulunması için uğraşan sadece polisler değil, aileler de işin peşinde. Suçunu itiraf ettirip kızların nerede olduğunu öğrenmek için babalar suçlu olduğu düşünülerek yakalanan ve sonra salıverilen bir adamı, Alex'i bir eve hapsederek ona işkence etmeye başlıyor, amaç kızların nerede olduğunu bulmak. Böylece yönetmenin derdinin türlü türlü suçlara işaret ederek bizi vicdan üzerine düşünmeye çağırdığı belli oluyor. Açılış sekansı çok etkileyici: filmin ana krizi henüz yaşanmamış ve baba ile oğlu bir yandan dua ederken bir yandan da bir geyiği avlayarak öldürüyor... bu, birinci suç: Ardından kızlar kaçırılıyor...ikinci suç... kızları kaçırdığı düşünülen Alex köpeğe işkence ediyor..üçüncü suç...babalar Alex'i kaçırıyor..dördüncü suç...devamı da var. Filmin en ilginç anlarında, Alex'e işkence yapılırken ailelerin bu konuda ahlaki çıkmazlara girdiğini, zorlanmalar yaşadığını, taraf seçmek zorunda kaldıklarını görüyoruz. Bu noktalarda yönetmenin işi çok zordu bence, çünkü sıradışı bir şey yapmaya çalışıyor ve suça başka bir gözle bakmaya çağırıyor, bizi de bu ahlaki zorlanmaya taraf yapıyordu...Ancak elbette çok iyi çekilmiş, çok güzel anlatılmış ve nitelikli bir eser olduğunu ortaya koymuş olsa da sonuçta bir hollywood filmi olarak bu kadar göz boyamak yeterliydi. Bize yeni bir perspektif vermeye çalışarak huzursuz eden, suçlunun noktasından bakmaya çağıran, (mesela bir geyiği öldürme hakkını rahatça kendinde bulan normal insanların bir başkasının çocuğunu ama sonuçta bir insanı öldürmekte yani bir anlamda avlamakta sakınca görmeyen diğer insanları sulu görmesi gibi) ilginç bir noktayı dahi düşündürten, suçun kesinleşmemesi sebebiyle önümüze çeşitli itiraz noktaları (başka suçlu adayları vb) çıkartarak sürekli bir gerginlik hissi yaratan film finale doğru gözümüzdeki bağı çözüyor: aslında işkence gören adam suçluymuş, annesi de suçluymuş, kızları da çok yalnız oldukları için kaçırmışlar...demek ki alex'in işkence görmesi aslında doğruymuş...işte bu bence çok iyi bir yöntem: yani suçun aslında sadece hasta, sapık, ruhu bozulmuş insanlar tarafından işlendiği, kanunun ve kanun koruyucuların suçu önlemek için çabaladığı; aklı başında, düzgün insanların suç işlemediği gibi bir imaj yaratarak bu tür filmler çok çok iyi iş çıkarıyorlar. True Detective gibi diziler de aynen bu film gibi sol gösterip sağdan yumruğu indiriyorlar. Bu anlamda aslında muhafazakar eserler bunlar. Aslında suçun önlenebildiği; suçun anlaşılabilecek, kavranabilecek sebepleri olduğu, gerçek suç işleyenlerin genelde hasta, sapık, anormal insanlar olduğu gibi bir alt metni de usul usul işleyerek biz yandan çok klişe olacak sistem savunuculuğu yapıyorlar.. Sonuçta filmlerin sonları veya işleyişleri asla rastgele, senarist ve yönetmenlerin özgür iradelerine göre olmuyor. Haneke'nin söylediği ve itiraz ettiği şeyi yapıyor bu tür filmler: önce sağlıklı bir aile imajı sunuluyor, sonra bu ailenin başına gelen ve filmin ana meselesi olan olay yaşanıyor, ardından finalde ailenin huzura kavuşuyor, sapık ve hasta insanlar suçun bedelini ödeyerek ölüyor, aileler yeniden bir araya geliyor. Yani, sinemadan rahatlayarak, üzerimizden gerginliği atarak, katarsis yaşayarak çıkıyoruz; aile, devlet, kanun, düzen korunuyor; hasta ve sapık olanlar cezalandırılıyor ya da öldürülüyor. Yani Prisoners, nitelikli bir eser olarak anabileceğimiz, atmosferi çok iyi kurulmuş, iyi yazılmış ve nihayetinde klişe bir anlatıma ve finale değilse de klişe bir akıl yürütmeye teslim edilmiş bir eser . Ancak sırf atmosferi sebebiyle bile izlemeye değer...