Ruhlar Evi

Isabelle Allende'nin kitabını askerliğimi yaparken "dünyada en sevdiğim kitap" sözüyle tanıdım, askerlik boyunca geceler boyu hayal kurdum, günler geçince koşup okuyacaktım, sonra pek uzun olmayan bir zaman sonunda kitaba eriştim ve Allende'nin büyülü otobiyografik kurgu eserini elimden bırakmadan, bir solukta okudum.

Tavsiye aldığım anın ruhundan mıdır, Marquez - Borges - Anar sevdamdandır mıdır bilinmez, kitabı okurken hayatta nadir hissettiğim bir şeyler hissettim, Rosa'nın büyüleyici otopsisi, Çingeneler Zamanı misali gerçeküstü büyüleyici anların sıradanlığı, bedeller, hayatın gerçek yüzü; darbeler, tecavüz ve şiddet, tüm bunların ışığında birkaç kuşağın tatlı öyküsü Sanki Allende ile tanıştım, konuştum, o bana hikayesini anlattı, ben de ona benim büyülü büyük ailemin mistik öykülerini anlattım, böyle hissettim. Ancak kitap bitince hayatın sıkıcı gerçekliği yakamdan yapıştı, askerlik sonrası işe girdim, faturalar, borçlar, taksitler, pandemi bir sürü ıvır zıvır.

Aradan yıllar geçti, bir geceyarısı, huzurlu bir evde uykusuz hissettiğim bir an bu filme cesaret edebildim, epeydir bekletiyordum, ve çok şaşırdım, çünkü aklımda hep bu koca öyküyü nereden kırptı acaba, nereleri kesti yönetmen Billie, niçin bu film bu kadar sevilmedi diye düşünerek epeydir aklımı kurcalıyordu, cesaret ettim ve bir solukta izledim, şaşırdım.

Film, hakikaten kitabın müthiş bir uyarlaması, hiçbir sayfayı es geçmemiş, Ferula'nın çaresiz aşkı, Pedro'nun devrimciliği, Esteban'ın zavallı ve acımasız oğlu, Clara'nın beni benden alan büyüleri, Rosa'nın o hali, ah Rosa! İşte böyle bir uyarlama buldum karşımda, tek seferde okuduğum o koca kitabın her bir satırını işlemiş yönetmen, 2 saat 25 dakika, peki neden 6.9 neden %50 civarında bir başarı, çünkü bu film değil dizi olmalı dostlarım, bu bir dizi olacak ve 3 sezon sürecek bir hikaye, kitabın kalınlığından tahmin edebilirsiniz, dönemi itibariyle pembe diziye çevirmemek için bir YILDIZLAR GEÇİDİ olarak çekmiş yönetmen Billie Augut, metne sadık! Çok sadık kalmış, kitap hayatın doğrusu - yanlışı yani gerçek hayatın gerçekliğini büyülü bir gerçekçilikle anlatırken, yönetmen de buna çabalamış. Bu yüzden bu kadar ünlü insanla, yine de nazik bir iş çıkarırken, yanlış zamanda doğmuş bir çocuk bu film, yazık olmuş. En az Twin peaks, Sopranos kadar derin ve nazik bir hikaye bu, bir yüz yıllık yalnızlık değil elbette, bir erendira'nın tuhaf öyküsü değil ama yine de güzeldi, Banderas ile Winona Ryder'i, Jeremy İrons ile Meryl Streep'i bir arada görebileceğimiz tek film olsa gerek. Fransız Teğmen'in Kadını filmi de var ama bunun yanından geçemez.

İşte böyle, asker ranzasında başlayan hikayem, sinefil'de bir metin halinde son buluyor, kitaplıkta gördüğüm koca kalın beyaz kitap, beni bilmediğim bir ülkede, 80'ler Türkiye'sinde yaşanmış benzer bir hikaye ile hayatımda yer etti. Teşekkürler Allende, belki diğer kitaplarını da okurum.

İzleyelim efendim, önce kitabı, sonra filmi.

Romandan uyarlanmış olan, oldukça yoğun duygu yüklü bir film. 2,5 saatlik film süresi boyunca verilmek istenen duygular o kadar güzel yansıtılmış ki, zaman sıkılmadan akıp geçiyor. Hırs yapıp, zengin bir kızı alabilmek için madenlere çalışmaya giden Esteban’ın, bir kaza sonucu sevdiği ölünce yerleştiği çiftlikte yirmi yıl çalışarak hayata küsüşünü görüyoruz. Sonra Rose’un kardeşi Clara’yı görünce tekrar bir umut ışığına bağlanışını görüyoruz. Arkasından, kendi kız kardeşinden bile eşini kıskanacak derecede bir kıskançlık, bulunmuş olduğu şan, şöhret ve varlığın getirisiyle insanlara tepeden bakarak içini dolduran kibiri görüyoruz. Ve en nihayetinde gençlik hatalarının karşısına nasıl bir bedel ödetmek için geri döndüklerini görüyoruz.

Jeremy Irons’un oyunculuğuna her zaman hayranlık beslemişimdir ki, bu filmde de beni yanıltmadı. Diğer oyunculuklarda oldukça başarılıydı. Buraya ek olarak Winona Ryder’in hangi filmde bulunursa bulunsun, sempatik görünümü ve mizacı sayesinde o filmde bir samimiyet kattığı kaçınılmaz. Gerek bunun gibi gençlik filmlerinde, gerek şimdiki filmlerinde de aynı durum geçerli. Filmde ufak tefek takıldığım noktalar oldu. Mesela Edith Piaf müziklerini duyuyoruz bazı sahnelerde ama o tenis oyunu oynadıkları sahneye hiç gitmemiş. Birde, böyle hikayelerde, bir ilişkiyle hamile kalma olayı bana her zaman saçma gelmiştir. Böyle bir şeyin olma olasılığı onbinde birler ile ifade edilirken, bu hikayelerde pat diye oluveriyor. Neredeyse her konusu bu kadar geniş anlatılan bir film/hikayede, bu konunun bir kaç defa tekrar ettiği ima edilebilir ve çocuk olması daha doğal bir hale getirilebilirdi.