Frankenstein

Frankenstein hikayesinin oluşumu sebebiyle çekilen neredeyse hiçbir film tam anlamıyla yerini almayacaktır. 1816’da, “yazsız yıl” olarak bilinen dönemde Mary Shelley, Percy Shelley ve Lord Byron İsviçre’de bir villada kalırken birbirlerine korku hikâyesi yazma meydan okuması yaparlar. Mary Shelley, bir bilim insanının ölü maddeyi canlandırdığı bir kâbus gördüğünü anlatır. Bu hikayenin doğuşu işte böyle bir atışmanın eseriyle oluşur. Ve bir de aynı dönemde Luigi Galvani ve Giovanni Aldini isimli bilim adamlarının elektrikle kasları hareket ettirme deneyleri de ortaya çıkınca romanın zemini iyice oturmuş olur.

Bu filmi diğerlerinden ayıran unsur grotesk yapıya uygunluğu, Victor figürünün takıntılarına değinişi ve The Creature'nin (hep frankenstein olarak dayatılır ama romanda asıl adı budur !) insanlar içinde yer bulma çabasını bulamayınca ki değişimi gibi unsurlar iyi işlenmiş. Özellike Victor'un yarattığı mı bir canavar yoksa bu mücitliğinden sonra sorumluluğu üstlenmemesinden ötürü kendisi mi bir canavar sorgusu güzel işlenmiş.

Filmin eksilerine geçersek, Elizabeth kelimenin tam anlamıyla saçmalıktan başka birşey değildi. Karakter dönüşümü bu kadar mı seri olur? içimde birşeyler eksikti seni görünce tamamlandı bu mu yani? Filme ayrılan bütçeye göre bazı sahneler biraz sırıtıyordu ve özellikle ikinci yarıdan sonra yaratığın gözünden kısmında çok fazla sıkıcı uzatmalar vardı. Romandaki felsefi derinliğin beşte biri bile yakalanılamamıştı.

3-5 yıl sonra muhtemelen başka bir yönetmenin bir sonraki denemesinde yine konuyu ele alırız...

Mary Shelley'in orjinal hikayesinden yola çıkarak G. Del Toro tarafından sinemaya uyarlanan bazı yönleri ile büyüleyici ama bazı yönleri ile olmamışlık hissi veren bir Frankenstein izledim. Del Toro'nun 20 yıllık hayaline netflix'in 120 milyon dolarlık dev bir bütçeyle destek vermesi bu merakı daha da arttırdı. Film Del Toro'nun imzasını her yönüyle taşıyor. Gotik atmosfer, harika renk paketleri ve onu destekleyen sinematografiyle çok cezbedici bir iş ortaya çıkmış. Bazı sahnelere aşık olmamak elde değil. Elizabeth'in gri atmosfer içinde parlayan kırmızısı, kalenin yaratım sürecine hizmet eden tasarımı etkileyiciydi.

Film 200 yıl önce yazılan esere sadık kalmak amacıyla yaşananları hem Victor hem de Frankenstein yorumuyla aktarmış. Bu hikayeye duygusallık katsa da özellikle Frankenstein'ın bölümlerinde ciddi tempo sorunlarına yol açmış. Frankenstein'ın harfleri öğrenmesi, saklandığı yerden aile ile bağ kurma isteği gereğinden fazla uzatılmış hissi verdi. Burada film hikayenin gri tonlarından çıkıp duygularla netlik kazanıyor ama bu tempoyu ve filmin doğasını çok etkilemiş. Yaratılan ile yaratan arasında ki o ince çizgi, ahlaki sorular Del Toro'nun manipülatif dokunuşlarıyla belirsizliklerini kaybetmiş. Yaratıcı Victor daha şeytani ve bağ kurulması zor bir çerçeve içine alınırken Frankenstein doğasının kötücül emellerinden arındırılarak daha saf bir noktaya konmuş. Del Toro'nun ötekileştirilene olan ilgisi bu yapıtında bariz üstün gelmiş. Filmde zincirlere hapsolan ve seçim hakkı verilmeyen yaratılan ile onu küçümseyen ve esaret altına alan yaratıcı rolü ise güzel bir denge ile oluşturulmuş. Frankenstein'ın kaleden çıkışı ve kendini doğada bulması ile cennetten kovulma ve ilk insan Adem arasında kurulan bağ bunun güzel bir örneğiydi. Film müzikleri ise filmin gotik ve romantik havasına uygun iyi düşünülmüş besteleri.

Oyunculuklar için de yapılacak eleştiriler tabi ki var. Ama bunda Del Toro'nun hikayeye dokunuşları etkili olmuş. Frankenstein'I ve Elizabeth'i canlandıran oyunculardan Del Toro'nun çok memnun kaldığını düşünüyorum. Gotih atmosfere romantizmi taşımada iki güçlü performans izledim.

Del Toro'ya yakışan bir film olsa da bazı noktalarda yetersiz kalan bir filmdi. Özellikle kutuplarda ki son yüzleşme hikayeyi duygusal anlamda güçlendirirken bana aceleye getirilmiş hissi verdi. Sonuçta kesinlikle izlenilmesi gereken bir uyarlama çıkmış ortaya.